Boven – Header
Boven – Header

Prof. dr. ir. Masi Mohammadi: “Werken aan de empathische woonomgeving”

Juni 2016 werd Masi Mohammadi benoemd tot hoogleraar Smart Architectural Technologies aan de faculteit Bouwkunde van de TU Eindhoven. Amper een jaar later, kort voor haar inaugurele rede op 30 juni aanstaande, heeft haar leerstoel al concrete vormen aangenomen met vier post-masteropdrachten technologisch ontwerpen en vier promotietrajecten. Inzet: verbetering van woonvormen in de hele zorgketen.

 

 

 

Masi Mohammadi is sinds 2006 werkzaam bij de TU Eindhoven (TUe). De komende vijf jaar zal zij twee dagen per week invulling geven aan de leerstoel Smart Architectural Technologies aan de faculteit Bouwkunde van de TUe. “Ik wil de kaders neerzetten, hoe slimme technologie invloed heeft gehad op het bouwen en inrichten van de gebouwde omgeving en op het leven van de gebruiker. Dat is het centrale thema”, zegt ze. “Nadenken over problemen en de ruimtelijke oplossingen die we daar voor kunnen bedenken, moet resulteren in instrumenten en concepten voor het verbeteren van de huidige situatie, door middel van een slimme woonomgeving.”

 

De titel van haar inaugurale rede is ‘Empathische woonomgeving’ en verwijst naar de slimme woonomgeving van de toekomst, die met mensen kan meevoelen en zich aan hun behoeften kan aanpassen. De urgentie wordt steeds groter, gezien het stijgend aantal ouderen, de toenemende zorgkosten en de wens van de overheid om mensen langer thuis te laten wonen. “Met deze visie maken wij – eindgebruiker, bedrijven, zorgorganisaties en kennisinstellingen – gezamenlijk de toekomst van huisvesting voor gezondheidszorg. De urgentie van een inclusieve samenleving wordt inmiddels breed gedeeld. Kennis wordt daarbij steeds belangrijker en digitalisering laat kennisinstellingen en samenleving naar elkaar toe groeien”, aldus Mohammadi.

 

Cocreatie
Eerder al wist ze een dertigtal bedrijven te verzamelen voor het Fit the Future-project, een proefwoning in de Kleefse Waard in Arnhem. Dit onderzoeksproject van de Hogeschool Arnhem-Nijmegen (HAN), waar Mohammadi lector Architectural Health is, moet leiden tot een slimme woning die dankzij de nieuwste technologieën volledig zelfvoorzienend is. Studenten van de HAN en de TUe ontwikkelen producten die bewoners op allerlei vlak ondersteunen, zodat de woning deels de rol van mantelzorger op zich kan nemen. “Het gaat om cocreatie, bottom-up initiatieven uit het bedrijfsleven en de samenleving. De bedrijven hebben er ruim 200.000 euro in gestoken”, aldus Mohammadi.

 

Slim betekent niet dat de woonomgeving is uitgerust met allerlei gadgets, het gaat om de balans tussen hightech en lowtech. “In het onderzoeksprogramma zet ik in op twee aspecten. Eén: hoe kan technologie het functioneren en dagelijks leven van de eindgebruiker beïnvloeden? En twee: hoe beïnvloeden de veranderde sociale en technologische trends de omgeving?”, vertelt Mohammadi. Doel is de dagelijkse activiteiten te stimuleren en/of te ondersteunen en producten te bedenken, uit te voeren en de effecten ervan te meten. “We werken bijvoorbeeld aan een eetbare wand – half natuur, half kunst en techniek – die zittend tuinieren mogelijk maakt. De sensorische prikkeling van smaak en geur die mensen zich herinneren, bevorderen wellicht de verminderende eetlust onder patiënten op een afdeling en/of ouderen. Daarnaast zijn we bezig met een slim vloersysteem dat met behulp van sensoren voorkomt dat mensen vallen. De vraag is bijvoorbeeld hoe lang het duurt voor effect zichtbaar is, welke problemen er naar voren komen, welke positief effect het heeft op het zorgproces: is de eindgebruiker actiever of juist passiever geworden?”

 

Experimenteel onderzoek
In vergelijking met architectuur is het onderzoeksgebied Smart Architectural Technologies nog een jong domein, waarbinnen veel experimenteel onderzoek nodig is voor nieuwe producten in woningen geïmplementeerd kunnen worden. Inmiddels zijn vier zogeheten living labs geopend in Den Bosch, Roermond, Bladel en Arnhem. Concrete projecten zonder subsidie: onderzoekers komen twee jaar lang een paar dagen per week in dienst bij zorgorganisaties. Mohammadi zet daarbij in op verbetering van woonvormen in de hele keten: van zelfstandig via semi-zelfstandig tot intramuraal. Een van de deelnemende organisaties is woningcorporatie Domus in Roermond die zelfstandig wonen en inkoop extramurale zorg als insteek heeft. Dit door het slim renoveren van een pand met zestig flats uit de jaren 70. “De onderzoeker bekijkt hoe de woningcorporatie dat duurzaam groen en duurzaam sociaal kan doen voor oudere mensen. Wat is beter: slopen of renoveren? Tijdens de onderzoeksperiode leren studenten het DNA van de organisatie en het gebouw kennen. Vervolgens komen ze met een plan van aanpak”, verklaart ze.

 

Een tweede project betreft de thuiszorgorganisatie Regionale Stichting Zorgcentra de Kempen (RSZK) in Bladel met ambulante en extramurale zorg. “Hun ambitie is om de slimste zorgwijk van Nederland te worden. De vraag is dan welke functionaliteiten nodig zijn voor het duurzaam, dementie- en seniorvriendelijk inrichten van de wijk en het zorggebouw. Onderzoekers gaan hier een plan van eisen voor opstellen.” Een derde voorbeeld is de zorginstelling Sint Jozefoord in Nuland die voor intramurale zorg domotica wil gebruiken om efficiëntere zorg te realiseren. “Het betreft een voormalig klooster, dus een hek eromheen is weinig uitnodigend voor dorpsbewoners. Ook staat het de wens in de weg om dementerenden bij de samenleving te betrekken. Onderzoekers kijken welke digitale oplossingen voorhanden zijn als het hek weggehaald wordt.”

 

Verder wil de hoogleraar ook longitudinale onderzoeken uitvoeren, in de huidige bouwwereld nog een zeldzaamheid. “Het is belangrijk om empirisch onderbouwd bewijs te hebben voor wat goede zorgwoningen zijn, zodat we een getoetste empathische woning in de markt kunnen zetten.” Het eerste jaar na haar inauguratie is naar tevredenheid verlopen, stelt Mohammadi. “Eigenlijk beter dan verwacht. Het begint met het vertellen van een verhaal en het bouwen van een programma. Maar alles staat of valt binnen kennisinstellingen met het vertalen van onderzoek in programma’s. Dat is het afgelopen jaar toch meteen op gang gekomen met acht nieuwe onderzoeksplaatsen en samenwerking met de gehele keten”, zegt ze. “Het begin is er, het zal minimaal twee jaar duren voor we resultaten zien en gegevens kunnen verwerken in promotieonderzoek en reflecteren op wat er in de samenleving gebeurt. Want daar draait het uiteindelijk allemaal om: waarde creëren voor de samenleving.”

Door: Wilma Schreiber

Bron: FMT Gezondheidszorg

FMT Gezondheidszorg Nieuwsbrief

U wilt op de hoogte blijven van de technologie, wetenschap en innovatieve huisvesting in de zorg. Abonneer u daarom nu gratis op de elektronische nieuwsbrief van FMT Gezondheidszorg.
Name
Email
Secure and Spam free...